Skip to content
July 28, 2018 / მკითხველი

ლაშა ბუღაძე – პატარა ქვეყანა

მგონი მერვე კლასში ვიყავი, როცა რაღაცა მანქანებით ვიშოვე ის სკანდალური წიგნი -“პირველი რუსი”. უშუქობის ჟამს ჩემთანაც მოაღწია ამბავმა, რომ აღსაშფოთებელი რამე დაეწერა ლაშა ბუღაძეს. განსაკუთრებული ვერაფერი ვნახე. მართალია, ვერც სიმბოლოებს ჩავწვდი და ვერ მივხვდი, რომ საქართველო თამარი იყო, რუსეთს კიდევ ის იური რუსი განასახიერებდა, მაგრამ ერთადერთი რამაც გამაოცა ტექსტის ორი ვარიანტი იყო. დეტალურად ვერ ვიხსენებ, მაგრამ იმ უგვან ნაბეჭდ ქაღალდზე (წიგნად აკინძულზე) ცალკე გამოყოფილი, ჩასწორებული ტექსტი კი თვალწინ მიდგას.

როგორც ჩანს, თავად ლაშა ბუღაძეს იმდენად დეტალურად და მტკივნეულად ახსოვს ტექსტის ჩასწორება თუ ბოდიშის მოხდა ზოოფილური ეპიზოდის გამო, რომ 16 წლის შემდეგ იმავე ამბავზე 500 გვერდიანი წიგნის დაწერა გადაწყვიტა. “პატარა ქვეყანა” სწორედ “პირველი რუსის” გამოსვლის შემდეგ ატეხილ ვნებათაღელვას და საპატრიარქოში დაბარებებს ეხება.

სინამდვილეში ეს წიგნი დოკუმენტური პროზაც არ არის, რადგან მიუხედავად იმისა, რომ ბევრი პერსონაჟი რეალურია და 2000-იანების ამბებს ვინც თვალს ადევნებდა, ადვილად იცნობს, ზოგიერთი დეტალი განგებ არის შეცვლილი და პრეზიდენტების (შევარდნაძე, სააკაშვილი, მარგველაშვილი) გარდა, თითქმის ყველა მათგანის სახელიც არ ემთხვევა რეალურს. თუმცა, დაინტერესებული დამიანისთვის მარტივად იდენტიფიცირებადია ყველა, რადგან “პატარა ქვეყანა” ლაშა ბუღაძის მიერ წლების წინ ჟურნალ “ცხელ შოკოლადში” გამოქვეყნებული ამ წერილის ვრცელი ვარიანტია. თითქმის ყველა ეპიზოდი სრულად არის გადმოტანილი წიგნში და თავებიც ამ თანმიმდევრობით იყოფა. ამ ორი ტექსტის შედარებით მარტივი დასადგენია რა ჰქვიათ რეალურ ცხოვრებაში წიგნის პერსონაჟებს:

  •  ანი – ნინია კაკაბაძე
  • აკაკო-ირაკლი კაკაბაძე
  • კოკი – ზაზა შენგელია
  • პირველი დათო – დათო ტურაშვილი
  • ლაშა – რატი ამაღლობელი
  • ზვიადი – ნიკა რურუა
  • ლიბერალიზმის ინსტიტუტი – თავისუფლების ინსტიტუტი
  • თავისუფლების ეპოქა – დრო მშვიდობისა
  • თბილისი 2 – რუსთავი 2
  • კვირის რეზონანსი და მისი რედაქტორი – რეზონანსი, მისი რედაქტორი ლაშა ტუღუში
  • ბატონი ამირანი – გურამ შარაძე
  • დეპუტატ მსახიობი, ორგზის თოვლის ბაბუა – ზურაბ ქაფიანიძე
  • პატრიარქის მდივანი ხათუნა – შორენა

საპატრიარქოში ლაშას ბოდიშის მოსახდელად იბარებენ, მოლაპარაკებების პროცესი კარგად აჩვენებს, როგორი წნეხი მოდის ამ ინსტიტუტიდან, სადაც როგორც შევარდნაძე ამბობს, ილია მეორე „1977 წლიდან მუშაობდა“. მანამდე მეტ ეპატაჟს სთავაზობდნენ მავანნი.

წნევის აწევაა საჭირო, უნდა დავარტყათ ვინმე ძველ ბობოლებს: უნდა თქვა, რომ ნაგავია, მაგალითად, იოანე ზოსიმე… არ ვიცი… აი, ამ სტილში… ან ფიროსმანი გეია… უნდ აწყენინო ხალხს. იტყვიან: არ იყო. შენ იტყვი: იყო! აი, ასე, პოპულისტურად

საპატრიარქოში მესამედ მისვლის შემდეგ იყო შეთანხმება ბოდიშის მოხდაზე. მერე გადაიფიქრა, თუმცა ისე გაშუქდა, რომ თითქოს მაინც ბოდიში მოიხადა. “პატარა ქვეყანა” ამ ბოდიშის მოხდის ახსნა-განმარტებაა (შეიძლება ბოდიშიც) ცოტა ბუნდოვანი მიზნით. რატომ გაახსენდა ავტორს 2017 წელს ეს 2002 წლის ამბავი, გაურკვეველი რჩება. შეიძლება იმიტომ, რომ ლაშა ბუღაძის გამოსვლები ახლა სრულიად არ ჯდება ტექსტის გამო ბოდიშმოხდილი მწერლის ტიპაჟში და საკუთარი აუდიტორიის დარწმუნება უნდა, რომ რეალურად ცენზურას არ დაექვემდებარა. არადა, ვისაც ახსოვს ის ამბები, დავიწყებული ექნებოდა, ჩემს თაობას (უშუქობაში გაზრდილს)კარგად არც გაგვიგია ვინ სად დაუპირისპირდა.  ან შეიძლება საპატრიარქოს ამბები ახლა გახდა აქტუალური და მანაც უბრალოდ ის დაწერა, რაც კარგად იცოდა. ჟანრებში კი აგვრია მკითხველები. რომანსა და დოკუმენტურ პროზას შორის გაგვჭედა.

საპატრიარქოზე მეტად მიმდინარე მოვლენები იკითხება სწრაფად, აი თუნდაც ის, პატრიარქმა და შევარდნაძემ რომ გახსნეს პირველი მაკდონალდსი საქართველოში. ანდა ის, შევარდნაძემ პატრიარქზე რომ თქვა, „მღვდელი გამოუშვით, მღვდელი!“. ეს ეპიზოდი კიდევ ცალკე აღნიშვნის ღირსია:

ამ დარბაზში უკვე წლებია აღარაფერი მომხდარიყო, რაც აღნიშვნის ღირსი იქნებოდა, თუ არ ჩავთვლით ფილოსოფოს შავაძის გამოხტომას, რომელიც თავისი ღამის ქოთნით გამოცხადებულა რექტორატის გაფართოებულ სხდომაზე (ეს ის ფილოსოფოსი შავაძეა, რომელმაც სქელტანიანი გამოკვლევა უძღვნა ქართველ ფილოსოფოსებს: „მთხლეობის ემანაცია – ვინ ვინაა ქართულ ფილოსოფიაში“). ფილოსოფოსს პირდაპირ ტრიბუნაზე ჩამოუდგამს ღამის ქოთანი და ხმამაღლა მიუმართავს პალტოში შეფუთული პროფესორებისთვის: „ეს მძღნერია, ბატონებო, ჩემი მძღნერი, რადგან მეტს არც არაფერს იმსახურებთ ჩემგან! აი, ესაა თქვენი წარსული და ესაა თქვენი ძველი დიდება!”

დავძებნე და “მთხლეობის ემანაცია” მართლაც არსებობს. ქუთაისის ბიბლიოთეკაში უნდა იყოს შემორჩენილი.

ქართულ მიტინგებზე იშვიათად იკრიბებოდნენ სოციალური პრობლემების გამო, ან თუკი მაინც იკრიბებოდნენ, ვთქვათ, უშუქობის გასაპროტესტებლად, ერთ საათში აუცილებლად დააყენებდნენ უიღბლობის სიმბოლოდ ქცეული პრეზიდენტის გადადგომის მოთხოვნას.

წიგნი ბოდიშით მთავრდება. რისთვის, არ ვიცი.

P.S. მწერალთან ურთიერთობა საშიშია, როდის რანაირად გამოგაჭენებს, კაცმა არ იცის.

 

 

Advertisements

One Comment

Leave a Comment
  1. oleanderi / Jul 31 2018 6:28 am

    კარგი მიმოხილვაა !

შენი კომენტარი

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

%d bloggers like this: